Τεκμαρτό Εισόδημα Ελεύθερων Επαγγελματιών 2026

Το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα φορολογικά ζητήματα για όσους ασκούν ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα.

Ο βασικός κανόνας είναι ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, ο φόρος ενός ελεύθερου επαγγελματία δεν υπολογίζεται αποκλειστικά πάνω στα καθαρά κέρδη που προκύπτουν από τα βιβλία του.

Η ΑΑΔΕ προσυμπληρώνει στους κωδικούς 405-406 του Ε1 το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος που προκύπτει από τα άρθρα 28Α έως 28Δ του ΚΦΕ και εμφανίζει αναλυτικά τον τρόπο υπολογισμού του.

Αυτό δημιουργεί το ερώτημα:

«Αν τα πραγματικά μου κέρδη είναι μικρότερα, σε ποιο ποσό θα φορολογηθώ;»

Η απάντηση απαιτεί έλεγχο πολλών παραμέτρων.

Τι Είναι το Ελάχιστο Τεκμαρτό Εισόδημα;

Το σύστημα αφορά φυσικά πρόσωπα που ασκούν ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα.

Δεν πρόκειται για έναν ενιαίο φόρο που επιβάλλεται σε όλους.

Προσδιορίζεται ένα ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος και στη συνέχεια συγκρίνεται με τα πραγματικά καθαρά κέρδη της επιχείρησης.

Αν, για παράδειγμα:

Πραγματικά καθαρά κέρδη: 8.000 €

και

Ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος: 15.000 €

τότε, εφόσον δεν συντρέχει εξαίρεση, μείωση ή περίπτωση επιτυχούς αμφισβήτησης, η φορολογία μπορεί να βασιστεί στο μεγαλύτερο ποσό.

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι όταν το ελάχιστο ποσό των άρθρων 28Α-28Δ δεν υπολείπεται των δηλωθέντων καθαρών κερδών, ο φόρος υπολογίζεται με βάση το ποσό αυτό.

Ποιους Αφορά;

Το καθεστώς αφορά γενικά όσους ασκούν ατομική επιχείρηση, είτε πρόκειται για εμπορική δραστηριότητα είτε για παροχή υπηρεσιών.

Στις οδηγίες του Ε1 η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι στην επιχειρηματική δραστηριότητα περιλαμβάνονται και οι επαγγελματίες που παλαιότερα χαρακτηρίζονταν ως «ελεύθεροι επαγγελματίες».

Άρα μπορεί να αφορά, μεταξύ άλλων:

• λογιστές,
• μηχανικούς,
• δικηγόρους,
• συμβούλους,
• προγραμματιστές,
• γραφίστες,
• επαγγελματίες παροχής υπηρεσιών,
• ατομικά εμπορικά καταστήματα,
• και γενικότερα φυσικά πρόσωπα με ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα.

Δεν Αφορά Αυτομάτως μια ΙΚΕ

Εδώ χρειάζεται σημαντική διάκριση.

Το ελάχιστο εισόδημα των άρθρων 28Α-28Δ αφορά την ατομική επιχειρηματική δραστηριότητα φυσικού προσώπου.

Μία ΙΚΕ είναι διαφορετικό φορολογικό υποκείμενο.

Για αυτό η ύπαρξη του ελάχιστου εισοδήματος αποτελεί ένα από τα στοιχεία που μπορεί να εξετάζονται όταν ένας επαγγελματίας συγκρίνει:

Ατομική επιχείρηση ή ΙΚΕ;

Δεν σημαίνει όμως ότι πρέπει κάποιος να κάνει ΙΚΕ μόνο και μόνο για να αποφύγει το τεκμαρτό εισόδημα.

Χρειάζεται συνολική σύγκριση φορολογίας, ΕΦΚΑ, διανομής κερδών και λειτουργικού κόστους.

Πώς Υπολογίζεται το Ελάχιστο Εισόδημα;

Ο υπολογισμός δεν είναι απλώς:

«κατώτατος μισθός × 12».

Το άρθρο 28Α προβλέπει περισσότερα κριτήρια.

Η ίδια η ανάλυση του Ε1 εμφανίζει χωριστά:

Κριτήριο χρόνου άσκησης δραστηριότητας

Κριτήριο μισθοδοσίας

Κριτήριο κύκλου εργασιών σε σχέση με τον μέσο όρο του ΚΑΔ

και στη συνέχεια εξετάζει και τις αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου εργαζομένου.

Βάση Υπολογισμού και Χρόνια Δραστηριότητας

Το πρώτο βασικό στοιχείο συνδέεται με το ετήσιο ποσό του μικτού κατώτατου μισθού και με τα χρόνια άσκησης της επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Μετά από συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα δραστηριότητας προβλέπονται προσαυξήσεις.

Η ισχύουσα διάταξη προβλέπει διαδοχικές προσαυξήσεις κατά 10% ανά επόμενη τριετία μετά τα προβλεπόμενα πρώτα χρόνια δραστηριότητας.

Άρα δύο επαγγελματίες με το ίδιο λογιστικό κέρδος μπορεί να έχουν διαφορετικό ελάχιστο εισόδημα επειδή έχουν διαφορετικά χρόνια δραστηριότητας.

Προσαύξηση Λόγω Μισθοδοσίας

Αν ο επαγγελματίας απασχολεί προσωπικό, λαμβάνεται υπόψη και το ετήσιο κόστος μισθοδοσίας.

Η νομοθεσία προβλέπει προσαύξηση ίση με:

10% του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας,

με ανώτατο ποσό αυτής της προσαύξησης τις:

15.000 €.

Παράδειγμα

Ετήσιο κόστος μισθοδοσίας:

40.000 €

Προσαύξηση:

40.000 × 10% = 4.000 €

Το ποσό αυτό μπορεί να προστεθεί στο αποτέλεσμα του βασικού υπολογισμού.

Προσαύξηση Λόγω Υψηλού Τζίρου

Το σύστημα μπορεί επίσης να συγκρίνει τον κύκλο εργασιών του επαγγελματία με τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ.

Όταν ο κύκλος εργασιών υπερβαίνει τον σχετικό μέσο όρο, προβλέπεται προσαύξηση:

5% επί της διαφοράς.

Η νομοθεσία προβλέπει παράλληλα περιπτώσεις στις οποίες αυτή η προσαύξηση δεν εφαρμόζεται, όπως όταν ο μέσος τζίρος του αντίστοιχου ΚΑΔ δεν υπερβαίνει τις 10.000 € ή όταν υπάρχουν πολύ λίγοι επαγγελματίες στον συγκεκριμένο ΚΑΔ.

Τζίρος επαγγελματία:

100.000 €

Μέσος κύκλος εργασιών σχετικού ΚΑΔ:

70.000 €

Διαφορά:

30.000 €

Ενδεικτική προσαύξηση:

30.000 × 5% = 1.500 €

Τι Γίνεται αν ο Υπάλληλος Αμείβεται Περισσότερο από τον Επιχειρηματία;

Υπάρχει και μία ιδιαίτερα σημαντική διάταξη.

Εφόσον το ποσό που προκύπτει από τα βασικά κριτήρια είναι χαμηλότερο από τις ετήσιες μικτές αποδοχές του υψηλότερα αμειβόμενου υπαλλήλου, μπορούν να ληφθούν υπόψη οι αποδοχές του εργαζομένου ως τεκμαιρόμενο εισόδημα του επιχειρηματία, με ανώτατο όριο τις:

30.000 €.

Αυτό είναι ένα σημείο που μπορεί να επηρεάσει σημαντικά ατομικές επιχειρήσεις με προσωπικό.

Νέα Επιχείρηση – Υπάρχει Ελάφρυνση;

Ναι.

Το σύστημα δεν αντιμετωπίζει το ίδιο μία νέα ατομική επιχείρηση με μία επιχείρηση που λειτουργεί πολλά χρόνια.

Στην ανάλυση του Ε1 προβλέπονται ειδικά:

4ο έτος: μείωση κατά 2/3

και

5ο έτος: μείωση κατά 1/3.

Η χρονική διάρκεια της δραστηριότητας πρέπει επομένως να ελέγχεται προσεκτικά.

Τι Συμβαίνει αν η Επιχείρηση Λειτούργησε Μόνο Μέρος του Έτους;

Ο χρόνος πραγματικής λειτουργίας μέσα στο φορολογικό έτος αποτελεί επίσης παράμετρο του υπολογισμού.

Η ΑΑΔΕ στο σχετικό υποπίνακα του Ε1 προβλέπει ειδικό πεδίο για δραστηριότητα που λειτούργησε περιορισμένο χρονικό διάστημα μέσα στο έτος, λόγω διακοπής ή άλλης νόμιμης αιτίας.

Άρα δεν πρέπει να εφαρμόζεται πάντα σαν να λειτούργησε η επιχείρηση και τους 12 μήνες.

Πότε Μειώνεται το Τεκμαρτό Εισόδημα κατά 50%;

Υπάρχουν συγκεκριμένες κατηγορίες για τις οποίες προβλέπονται μειώσεις.

Μεταξύ άλλων, το ισχύον πλαίσιο προβλέπει μείωση κατά το ήμισυ σε συγκεκριμένες περιπτώσεις που ορίζει το άρθρο 28Γ.

Για τις μικρές περιοχές, για παράδειγμα, προβλέπεται μείωση 50% όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις άσκησης δραστηριότητας και κύριας κατοικίας σε:

• οικισμούς με πληθυσμό κάτω από 500 κατοίκους,
• δημοτικές κοινότητες κάτω από 1.500 κατοίκους, με τις προβλεπόμενες γεωγραφικές εξαιρέσεις,
• ή νησιά με πληθυσμό κάτω από 3.100 κατοίκους.

Χρειάζεται πάντως έλεγχος όλων των προϋποθέσεων και όχι μόνο της διεύθυνσης της επαγγελματικής έδρας.

Νέες Μητέρες – Σημαντική Εξαίρεση

Με τον ν. 5246/2025 προστέθηκε ειδική απαλλαγή από το ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος για νέες μητέρες, με τροποποίηση του άρθρου 28Α ΚΦΕ.

Είναι μία από τις αλλαγές που πρέπει να λαμβάνονται πλέον υπόψη στον έλεγχο του τεκμαρτού και δείχνει γιατί δεν πρέπει να γίνεται ένας αυτοματοποιημένος υπολογισμός χωρίς εξέταση των προσωπικών δεδομένων του φορολογουμένου.

Πολύτεκνοι και Άλλες Ειδικές Κατηγορίες

Το άρθρο 28Γ προβλέπει επίσης ειδικές μειώσεις για συγκεκριμένες κοινωνικές ή επαγγελματικές κατηγορίες.

Το 2026 έγιναν μάλιστα νέες τροποποιήσεις.

Για παράδειγμα, με τον ν. 5301/2026 προβλέφθηκε ειδική μείωση 30% του ποσού του άρθρου 28Α για συγκεκριμένους επαγγελματίες πωλητές σε υπαίθριες αγορές με τους προβλεπόμενους ΚΑΔ.

Αυτό σημαίνει ότι πριν αποδεχθούμε το προσυμπληρωμένο τεκμαρτό πρέπει να ελεγχθούν οι πιθανές:

εξαιρέσεις → μειώσεις → ειδικές διατάξεις.

Μπορώ να Αμφισβητήσω το Τεκμαρτό Εισόδημα;

Ναι.

Το ελάχιστο εισόδημα δεν είναι σε όλες τις περιπτώσεις αμάχητο.

Η ΑΑΔΕ έχει θεσπίσει διαδικασία αμφισβήτησης:

• για συγκεκριμένους αντικειμενικούς λόγους,
• αλλά και μέσω αιτήματος για διενέργεια φορολογικού ελέγχου.

Η διαδικασία και τα απαιτούμενα στοιχεία καθορίζονται στην Α.1055/2024.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι αρκεί ο φορολογούμενος να δηλώσει:

«Δεν έβγαλα τόσα χρήματα».

Πρέπει να ακολουθηθεί η προβλεπόμενη διαδικασία και να υπάρχουν τα στοιχεία που υποστηρίζουν την αμφισβήτηση.

Τι Γίνεται με τις Ζημιές;

Ένα πολύ σημαντικό σημείο είναι ότι η εφαρμογή του ελάχιστου εισοδήματος δεν σημαίνει πως παύουν να υπάρχουν οι λογιστικές ζημιές της επιχείρησης.

Η ΑΑΔΕ έχει εκδώσει ειδικές διευκρινίσεις για τη μεταφορά ζημιών όταν εφαρμόζονται τα άρθρα 28Α έως 28Δ.

Άρα πρέπει να διαχωρίζουμε:

λογιστικό αποτέλεσμα

από

ποσό που χρησιμοποιείται για τον φορολογικό προσδιορισμό.

Παράδειγμα – Πραγματικά Κέρδη Χαμηλότερα από το Ελάχιστο Εισόδημα

Ατομική επιχείρηση εμφανίζει:

Τζίρο: 50.000 €

Έξοδα: 42.000 €

Καθαρά λογιστικά κέρδη:

8.000 €

Μετά την εφαρμογή των άρθρων 28Α-28Δ, έστω ότι το ελάχιστο ποσό προκύπτει:

14.500 €

Εφόσον δεν υπάρχει εξαίρεση, μείωση ή άλλη προσαρμογή, για τον φόρο εισοδήματος λαμβάνεται υπόψη το ποσό που προβλέπει το σύστημα και όχι απλώς τα 8.000 € λογιστικά κέρδη.

Αυτός είναι ο λόγος που ο φορολογικός σχεδιασμός πρέπει να γίνεται πριν από το τέλος του έτους.

Παράδειγμα – Πραγματικά Κέρδη Μεγαλύτερα

Αν η ίδια επιχείρηση έχει:

Καθαρά κέρδη:

30.000 €

και ελάχιστο ποσό:

14.500 €

η βάση δεν ανεβαίνει στα 30.000 € λόγω τεκμαρτού.

Τα πραγματικά κέρδη είναι ήδη υψηλότερα.

Άρα το σύστημα λειτουργεί ουσιαστικά ως κατώτατο επίπεδο φορολογητέου επιχειρηματικού εισοδήματος, όχι ως πρόσθετος φόρος πάνω από τα πραγματικά κέρδη.

Το Τεκμαρτό Εισόδημα Αυξάνει και την Προκαταβολή Φόρου;

Μπορεί να την επηρεάσει.

Η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι όταν το εισόδημα βάσει του οποίου προσδιορίζεται ο φόρος είναι τεκμαρτό, ο φόρος που αναλογεί σε αυτό λαμβάνεται υπόψη και στον προσδιορισμό της προκαταβολής φόρου.

Άρα η επίδραση στη ρευστότητα ενός επαγγελματία μπορεί να είναι μεγαλύτερη από τη διαφορά του κύριου φόρου.

Πρώτη Χρονιά Επιχειρηματικού Εισοδήματος και Προκαταβολή

Όταν κάποιος αποκτά για πρώτη φορά εισόδημα από επιχειρηματική δραστηριότητα, η ΑΑΔΕ αναφέρει ότι η προκαταβολή φόρου περιορίζεται στο 50% του κανονικά υπολογιζόμενου ποσού της προκαταβολής.

Δεν πρέπει να συγχέουμε όμως αυτόν τον κανόνα με τις μειώσεις του ελάχιστου εισοδήματος.

Είναι διαφορετικοί μηχανισμοί.

Τζίρος Δεν Σημαίνει Κέρδος – Ούτε Όμως Αγνοείται

Ένα από τα προβλήματα του συστήματος είναι ότι ο ελεύθερος επαγγελματίας μπορεί να σκέφτεται:

«Αφού έχω έξοδα, γιατί ενδιαφέρει ο τζίρος μου;»

Η απάντηση είναι ότι ο τζίρος μπορεί να επηρεάζει τον προσδιορισμό του ελάχιστου ποσού μέσω της σύγκρισης με τον μέσο κύκλο εργασιών του σχετικού ΚΑΔ.

Για αυτό δύο επιχειρήσεις που εμφανίζουν τα ίδια καθαρά κέρδη μπορεί να οδηγηθούν σε διαφορετικό ελάχιστο εισόδημα.

Ο ΚΑΔ Αποκτά Μεγαλύτερη Σημασία

Η σωστή εικόνα των ΚΑΔ της επιχείρησης είναι πλέον ιδιαίτερα σημαντική.

Το 2026 τέθηκαν σε ισχύ οι νέοι ΚΑΔ 2025, με διαδικασία αντιστοίχισης από 1 Μαρτίου 2026.

Παράλληλα, η ΑΑΔΕ εξέδωσε το 2026 ειδικές οδηγίες ακόμη και για αναδρομικές μεταβολές ΚΑΔ σε περιπτώσεις όπου αυτές επηρεάζουν τη μείωση του ελάχιστου εισοδήματος.

Άρα ο έλεγχος των δραστηριοτήτων της επιχείρησης δεν είναι πλέον απλώς θέμα μητρώου.

Μπορεί να έχει πραγματική φορολογική συνέπεια.

Το Μεγαλύτερο Λάθος του Ελεύθερου Επαγγελματία

Το μεγαλύτερο λάθος είναι να μαθαίνει το τεκμαρτό εισόδημα όταν ανοίγει η φορολογική δήλωση.

Η σωστή προσέγγιση είναι να γίνει εκτίμηση μέσα στη χρονιά:

Πραγματικά έσοδα

– πραγματικά έξοδα

= εκτιμώμενο λογιστικό κέρδος

και παράλληλα:

Χρόνια δραστηριότητας

• μισθοδοσία
• τζίρος / μέσος ΚΑΔ
• ειδικές προσαυξήσεις

– μειώσεις / απαλλαγές

= εκτιμώμενο ελάχιστο εισόδημα.

Στη συνέχεια συγκρίνουμε τα δύο.

«Να Κάνω Έξοδα για να Μειώσω τον Φόρο;»

Αυτό είναι ένα σημείο που χρειάζεται προσοχή.

Δεν έχει οικονομική λογική να πραγματοποιεί κάποιος περιττές δαπάνες μόνο και μόνο για να μειώσει τα λογιστικά κέρδη.

Αν άλλωστε τα κέρδη πέσουν κάτω από το ελάχιστο φορολογητέο επίπεδο, μπορεί να μην υπάρξει η αναμενόμενη φορολογική ωφέλεια.

Χωρίς αγορά:

Κέρδος: 20.000 €

Με άχρηστη δαπάνη 5.000 €:

Κέρδος: 15.000 €

Αν όμως το ελάχιστο ποσό είναι ήδη:

15.000 €

ο επαγγελματίας ξόδεψε 5.000 € πραγματικά χρήματα χωρίς να αποκτήσει αντίστοιχο φορολογικό όφελος.

Φορολογική οικονομία δεν σημαίνει οικονομικό κέρδος.

Ατομική Επιχείρηση ή ΙΚΕ λόγω Τεκμαρτού;

Καθώς αυξάνονται τα κέρδη, το προσωπικό και ο τζίρος, αξίζει να εξετάζεται συνολικά η επιχειρηματική μορφή.

Δεν πρέπει όμως η απόφαση να είναι:

«Έχω τεκμαρτό, άρα κάνω ΙΚΕ.»

Πρέπει να συγκριθούν:

Φόρος ατομικής

• τεκμαρτό
• προκαταβολή
• ΕΦΚΑ
• πραγματικά χρήματα που χρειάζεται ο επιχειρηματίας

με:

Φόρο ΙΚΕ

• φόρο μερίσματος
• ασφαλιστικές υποχρεώσεις διαχειριστή
• λογιστικό/διοικητικό κόστος
• ποσό κερδών που παραμένει στην εταιρεία.

Μόνο τότε υπάρχει πραγματική οικονομική σύγκριση.

Συχνές Ερωτήσεις